|
|
WĄŻ ESKULAPA (Elaphe longissima)
rząd: łuskonośne
rodzina: węże właściwe
długość ciała: do 200 cm
Rzeczywiście niewiele z tego starożytnego ubóstwienia musiało
przetrwać do naszych czasów, skoro wąż Eskulapa został prawie
doszczętnie wytępiony przez bezmyślnych i żądnych sensacji turystów,
a także pasterzy i drwali (mylących go z jadowitą żmiją, w Polsce również
chronioną!) oraz przez pozbawionych najmniejszych skrupułów
kolekcjonerów-amatorów (czyli miłośników zwierząt w niewoli). Wąż
Eskulapa figuruje na Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych
w Polsce, wpisano go także do Polskiej czerwonej księgi zwierząt,
ponieważ jego obecny status jest w naszym kraju krytyczny. Zachował się
on tylko na kilku stanowiskach o charakterze wyspowym, czyli na takich,
pomiędzy którymi nie ma łączności (dzikie Bieszczady), pogórze i
Beskid Sądecki). Jego stan liczebny nie przekracza dziś w Polsce
100-300 osobników!
Wąż Eskulapa nie posiada gruczołów jadowych. Swoje ofiary, którymi
w pierwszym rzędzie są myszy i norniki (a z wielkim apetytem zjada również
gady oraz pisklęta), dusi podwójnym skrętem potężnie umięśnionego
ciała. Proceder ten ma miejsce zwykle podczas pogodnego, słonecznego
dnia i odbywa się wyłącznie na ziemi. Wąż najpierw podpełza
niepostrzeżenie do upatrzonej ofiary, a potem odgina ciało do tyłu i
z ogromną siłą wyrzuca je do przodu - na ofiarę.
Eskulapa jest znany przede wszystkim z tego, że jest mistrzem wysokościowych
wspinaczek. Forsowanie przeszkód w rodzaju owalnych pni, wiotkich gałązek,
urwistych skał, czy też kamiennych ruin (starych zabudować w pobliżu
których lubi przebywać) nie stanowi dlań żadnego problemu. Jest tak
gibki i tak dobrze przystosowany, że radzi sobie nawet z pionowymi ścianami.
Gad ten zamieszkuje widne, prześwitujące lasy liściaste. Najlepiej zaś
czuje się na suchym, wygrzanym podłożu i na zarośniętych, oblanych
słońcem górskich stokach. Jest gatunkiem wybitnie ciepłolubnym - do
tego stopnia, że w Polsce uznawany jest obecnie za pozostałość innej
epoki, kiedy to średnia temperatura na terenie naszego kraju była wyższa,
a klimat łagodniejszy.
Tradycja kulturalna
Eskulap (znany w Grecji jako Asklepios) był herosem, któremu
oddawano cześć boską, bo leczył beznadziejnie chorych, a może nawet
wskrzeszał umarłych. Jego metody terapeutyczne stanowiły połączenie
nowoczesnej wiedzy lekarskiej i magii. Według wyobrażeń był to
brodaty, majestatyczny mężczyzna, z płaską czarką i wężem owiniętym
wokół laski.
powrót
|
 |
Bąk (Tabanidae) – rodzina owadów z rzędu muchówek. Dotychczas opisano ponad 3 tys. gatunków z czego w Polsce ok. 50. Przedstawiciele tej rodziny to owady na ogół dość duże, mierzące ok. 3 cm długości o krępej budowie ciała z charakterystyczną wypukłą głową. Oczy są duże, lśniące i kolorowo ubarwione. Skrzydła szerokie i duże.
|
|
W połowie maja polskie bąkowate pojawiają się na polach i od razu rozpoczynają gody.
Samice po kopulacji poszukują żywiciela, którym jest duży ssak, aby odżywić się jego krwią niezbędną do rozwoju jajników (samce żywią się głównie sokami roślin). Swoich żywicieli odnajdują za pomocą wzroku. Preferują zwierzęta ubarwione ciemno. Samica za pomocą przednich odnóży rozgarnia sierść dostając się do skóry, którą rozcina żuwaczkami i szczękami. Do wykonanej ranki wpuszcza trochę śliny mającej na celu zapobieżenie krzepnięciu krwi. Następnie wysysa krew, dzięki której zaczyna się rozwój jajników i w końcu wykształcenie jaj. Larwy bąkowatych albo są drapieżnikami albo saprofagami (żywią się szczątkami roślinnymi). Przebywają w przybrzeżnej strefie wodnych zbiorników, na bagnach, torfowiskach czy nawet w wilgotnej glebie.
Ukłucia bąkowatych są bolesne i mogą powodować podrażnienia skóry. Przy masowym wystąpieniu są groźnymi pasożytami, gdyż oprócz tego, że stają się dręczycielami zwierząt hodowlanych przebywających na pastwiskach powodując ich ogólne osłabienie to jeszcze mogą przenosić zarazki
chorób zakaźnych jak np. wąglika, tularemii, paraliżu dziecięcego oraz świdrowce i nicienie.
|
|
Radio
Widoczek
|
| |
| |
|
